مسدود شدن آی‌پی سرور: چه کسی بلاک کرده و راه رفعش چیست؟

ساعت کاری است، سایت یا پنل سرور باز نمی‌شود و اولین حدس همه این است که سرور خاموش شده. بعد همان آدرس را با اینترنت موبایل باز می‌کنید و همه‌چیز سالم است؛ یا برعکس، از هیچ اینترنت ایرانی باز نمی‌شود ولی سایت‌های چک هاست آن را سالم نشان می‌دهند. این دو وضعیت هر دو به مسدود شدن آی‌پی سرور شبیه‌اند، اما علت و راه‌حل‌شان کاملاً فرق دارد.

بیشتر مطالبی که درباره‌ی بلاک شدن IP نوشته شده، IP کاربر و IP سرور را با هم قاطی می‌کنند. در این راهنما این دو را جدا می‌کنیم، محل مسدودی را با چند تست ساده پیدا می‌کنیم و می‌گوییم هر طرف (شرکت زیرساخت، دیتاسنتر خارجی، دیتاسنتر ایرانی و سرویس‌دهنده) در چه شرایطی IP را می‌بندد و کار شما در هر حالت چیست.

اول مشخص کنید چه چیزی بسته شده: IP شما یا IP سرور

هر اتصال دو سر دارد. یک سر IP اینترنت شماست (کلاینت) و سر دیگر IP سرور یا هاست. اگر IP کلاینت بسته شده باشد، مشکل فقط برای شما یا شبکه‌ی شماست و بقیه سرور را می‌بینند. اگر IP سرور بسته شده باشد، همه‌ی کاربران یک مسیر مشخص، مثلاً کل کاربران داخل ایران، به مشکل می‌خورند.

تست مرحله‌به‌مرحله

1. 1. آدرس سرور را با یک اینترنت دیگر باز کنید، مثلاً اینترنت همراه به‌جای وای‌فای خانه، و اگر امکانش هست با دو اپراتور مختلف.

1. 1. وارد ناحیه‌ی کاربری شوید و ببینید سرویس فعال است یا معلق (Suspended).

1. 1. آی‌پی سرور را در سایتی مانند check-host.net بدهید. هم Ping را ببینید و هم TCP روی یک پورت باز مانند 22 یا 443 را، چون اگر پینگ پکت روی سرور فعال نباشد، نتیجه‌ی Ping به‌تنهایی معنایی ندارد.

1. 1. از سیستم خودتان دستورهای زیر را اجرا کنید تا ببینید مسیر تا کجا می‌رود و پورت جواب می‌دهد یا نه.

در ویندوز (PowerShell):

ping 203.0.113.10
tracert 203.0.113.10
Test-NetConnection 203.0.113.10 -Port 22

در لینوکس یا macOS:

ping -c 4 203.0.113.10
traceroute 203.0.113.10
nc -vz 203.0.113.10 22
curl -I --connect-timeout 10 http://203.0.113.10

آدرس 203.0.113.10 نمونه است؛ آی‌پی سرور خودتان را جایگزین کنید.

نتیجه‌ی تست‌ها چه می‌گوید؟

یک نکته پیش از نتیجه‌گیری: اگر همان لحظه هیچ سایت و سرور خارجی از ایران باز نمی‌شود، با اختلال عمومی اینترنت بین‌الملل طرف هستید و این موضوع ربطی به آی‌پی شما ندارد.

چرا IP کلاینت مسدود می‌شود؟

رایج‌ترین حالت، چند بار وارد کردن رمز اشتباه است. فایروال سرور نمی‌داند پشت این تلاش‌ها یک کاربر فراموشکار نشسته یا ابزار خودکار حمله‌ی Brute Force؛ الگوی هر دو یکی است: چند ورود ناموفق در زمان کوتاه. نتیجه این است که IP شما برای مدتی یا تا زمان حذف دستی بسته می‌شود.

این اتفاق معمولاً در این بخش‌ها رخ می‌دهد:

• • ورود به ایمیل، مخصوصاً وقتی رمز عوض شده ولی نرم‌افزار ایمیل گوشی هنوز با رمز قدیمی تلاش می‌کند

• • اتصال FTP با اطلاعات اشتباه

• • ورود به cPanel، DirectAdmin یا SSH

• • ورود به phpMyAdmin و پیشخوان وردپرس

نشانه‌ی این حالت معمولاً Timeout است، چون فایروال پکت‌ها را بی‌پاسخ رها می‌کند. خطای 403 Forbidden از وب‌سرور یا افزونه‌ی امنیتی می‌آید و یعنی سرور در دسترس است ولی درخواست شما را رد کرده.

چه کسی باعث مسدود شدن آی‌پی سرور می‌شود؟

وقتی IP سرور بسته می‌شود، این کار از یکی از چهار طرف زیر آمده است. اگر طرف درست را بشناسید، سراغ راه‌حل بی‌فایده نمی‌روید و پولی هم بابت کار اشتباه نمی‌دهید.

۱. شرکت ارتباطات زیرساخت

بیشتر محدودیت‌هایی که کاربران ایرانی می‌بینند از همین‌جا می‌آید. وضعیت کاملاً مشخص است: IP سرور خارج از داخل ایران در دسترس نیست، اما در بقیه‌ی دنیا سالم است و سایت‌های چک هاست از خارج به آن پینگ می‌گیرند (البته اگر پینگ پکت روی سرور فعال باشد). گاهی هم فقط یک پورت یا پروتکل محدود می‌شود و خود IP باز می‌ماند.

این محدودیت به نوع استفاده از سرویس برمی‌گردد. برخی کاربران از هاست اشتراکی به‌عنوان پ-ر-و-ک-س-ی یا از سرور مجازی ایران و خارج به‌عنوان شبکه خصوصی مجازی استفاده می‌کنند و شرکت زیرساخت بسته به این فعالیت، آن IP را شناسایی و محدود می‌کند. مسئولیت چنین محدودیتی با خود کاربر است و دیتاسنتر ایرانی، دیتاسنتر خارجی و سرویس‌دهنده‌ی سرور مجازی امکان برداشتن آن را ندارند.

۲. دیتاسنتر خارجی

دیتاسنترهای خارجی روی فعالیت‌هایی مانند هک، اسکن شبکه (Netscan)، پورت‌اسکن، ارسال اسپم و حمله‌ی DDoS حساس‌اند. گاهی کاربر خودش این کار را نکرده و سرورش آلوده شده است؛ از نگاه دیتاسنتر فرقی ندارد، چون ترافیک مخرب از همان IP خارج می‌شود. مسیر معمول این است که دیتاسنتر گزارش Abuse را برای سرویس‌دهنده می‌فرستد، سرویس‌دهنده به شما اطلاع می‌دهد و اگر مشکل برطرف نشود، IP یا سرویس بسته می‌شود. در حمله‌های شدید ممکن است بدون فرصت قبلی بسته شود. در این حالت IP از همه‌جا قطع می‌شود، از جمله خارج از ایران.

۳. دیتاسنتر ایرانی

دیتاسنترهای ایرانی و سرویس‌دهنده‌های سرور مجازی ایران به‌طور عادی IP را نمی‌بندند. فقط وقتی پای حمله یا سوءاستفاده در میان باشد این کار انجام می‌شود و این حالت‌ها رفتار متفاوتی دارند:

• • کاربر از روی سرویس حمله‌ی دیداس یا نت‌اسکن انجام دهد یا اسپم بفرستد: IP بسته می‌شود.

• • از خارج شبکه به IP حمله‌ی دیداس شود: IP اصطلاحاً ایران‌اکسس می‌شود، یعنی فقط از داخل ایران دیده می‌شود.

• • حمله از داخل ایران به همان IP ایرانی باشد: IP پشت فایروال می‌رود و کلاً مسدود می‌شود.

اگر سرویس شما مرتب هدف حمله است، پیش از خرید سرور مجازی ایران درباره‌ی پلان مناسب تیکت بزنید، چون پلان‌های عادی برای تحمل حمله‌های گسترده در نظر گرفته نشده‌اند.

۴. سرویس‌دهنده (مثلاً ما)

ما هم در نقش سرویس‌دهنده ممکن است سرویس را روی IP شما ببندیم و علت آن معمولاً یکی از این دو مورد است:

• • تخلف فنی: گزارش Abuse، اسپم، حمله یا اسکن شبکه از روی سرویس. جزئیات آن در بند هرزنامه و فعالیت‌های مخرب قوانین آمده است.

• • مسائل مالی: اگر فاکتور تمدید پرداخت نشود، سرویس معلق (Suspend) می‌شود. این حالت هم از بیرون شبیه بلاک شدن است، ولی علتش بدهی است. طبق بند سررسید و حذف سرویس، سرویس معلق‌شده کمی بعد حذف می‌شود، پس این مورد را سریع پیگیری کنید.

محدودیت نرخ بسته (PPS) هم ممکن است روی پورت سرویسی که به شبکه فشار می‌آورد اعمال شود. برای هاست اشتراکی هم چون IP بین چند سایت مشترک است، رفتار یک کاربر روی بقیه اثر می‌گذارد و به همین دلیل سرویس خاطی سریع‌تر بسته می‌شود.

چند حالت که شبیه بلاک هستند ولی بلاک نیستند

• • فایروال داخل خود سرور: یک قانون اشتباه در UFW یا CSF می‌تواند پورت را ببندد. برای بررسی، آموزش نمایش و حذف قوانین UFW را ببینید.

• • سرویس از کار افتاده: ممکن است وب‌سرور یا SSH متوقف شده باشد. با کنسول وارد شوید و دستور ss -tlnp را بزنید تا پورت‌های در حال شنود را ببینید.

• • محدودیت از سمت مقصد: برخی سایت‌ها IP دیتاسنتری را نمی‌پذیرند. این محدودیت از طرف همان سایت است و IP شما از بقیه‌ی شبکه سالم است (بند ماهیت آی‌پی را ببینید).

• • فهرست سیاه ایمیل: ثبت IP در RBLها فقط روی تحویل ایمیل اثر می‌گذارد و دسترسی به سرور را قطع نمی‌کند. وضعیت را با ابزارهایی مانند MXToolbox بررسی کنید.

راه رفع مسدود شدن آی‌پی سرور

تعویض IP

وقتی IP از سمت شرکت زیرساخت یا در پی سابقه‌ی قبلی محدود شده باشد، تنها راه‌حل عوض کردن IP سرور است. منظور IP خود سرور است، و IP اینترنت شما در این حالت نقشی ندارد.

در پارس آپتایم روی سرورهای مجازی ایران و برخی لوکیشن‌های خارج مثل آلمان، فنلاند، آمریکا و سنگاپور، تغییر IP به‌صورت خودکار از ناحیه‌ی کاربری انجام می‌شود و هزینه‌ی آن را کاربر پرداخت می‌کند. روش کار در راهنمای تغییر خودکار IPv4 آمده است.

برای سایر لوکیشن‌های سرور مجازی مانند ترکیه، روسیه، لهستان، فرانسه، انگلیس، ایتالیا، پرتغال، ژاپن و هند، با ثبت تیکت درخواست تعویض IP را انجام می‌دهیم.

دو نکته را پیش از درخواست بدانید:

• • تعداد تعویض محدود است. حتی با وجود خودکار بودن، بیشتر از تعداد مشخصی نمی‌توانید درخواست بدهید و این سقف به قوانین فعلی سرویس‌دهنده بستگی دارد.

• • هیچ تضمینی نیست که IP جدید از قبل محدود نشده باشد. هزینه بابت تعویض است و سالم بودن IP جدید را تضمین نمی‌کند.

بعد از تعویض، این کارها را انجام دهید:

1. 1. رکوردهای DNS دامنه را روی IP جدید بگذارید.

1. 1. قوانین فایروال و سرویس‌هایی را که به IP قبلی وابسته‌اند اصلاح کنید.

1. 1. اگر لایسنس وابسته به IP دارید، با تیکت درخواست انتقال آن را ثبت کنید.

1. 1. دسترسی به سرور را از داخل و خارج ایران دوباره تست کنید.

رفع گزارش Abuse

اگر علت مسدودی گزارش Abuse است، تعویض IP کمکی نمی‌کند، چون مشکل با خود سرویس جابه‌جا می‌شود. منبع ترافیک مخرب را پیدا کنید، بدافزار یا سرویس آلوده را پاک کنید، رمزها را عوض کنید و نتیجه را در تیکت بنویسید. اگر رفتار کاربر باعث مسدودی شده باشد، هزینه‌ی آزادسازی یا جایگزینی IP طبق بند مسدودسازی آی‌پی بر عهده‌ی اوست.

سرویس معلق یا ایران‌اکسس

برای سرویس معلق، فاکتور را پرداخت کنید تا سرویس دوباره فعال شود. اگر IP بعد از حمله ایران‌اکسس شده، تیکت بزنید تا وضعیت حمله بررسی شود.

رفع بلاک IP کلاینت در کنترل‌پنل و فایروال

این بخش مربوط به زمانی است که IP اینترنت شما پشت فایروال سرور مانده. اگر هاست اشتراکی دارید و به تنظیمات سرور دسترسی ندارید، IP فعلی‌تان را پیدا کنید و در تیکت بفرستید.

برای دیدن IP خودتان، این دستور را روی سیستم خودتان اجرا کنید (روی سرور اجرا نکنید، چون IP سرور را برمی‌گرداند):

curl -4 https://myip.directadmin.com

اگر سرور مجازی دارید و IP شما بسته شده، از یک اینترنت دیگر یا از کنسول ناحیه‌ی کاربری وارد سرور شوید.

DirectAdmin

اگر خطای Your IP is Blacklisted می‌بینید، در سطح Admin به Brute Force Monitor بروید و IP خود را از فهرست بلاک خارج کنید. از طریق SSH هم با دسترسی root می‌توانید IP را از این فایل حذف کنید:

grep -n '203.0.113.10' /usr/local/directadmin/data/admin/ip_blacklist
nano /usr/local/directadmin/data/admin/ip_blacklist

اگر IP ثابت دارید، می‌توانید آن را به فهرست سفید اضافه کنید. برای IP متغیر این کار فایده‌ای ندارد.

echo '203.0.113.10' >> /usr/local/directadmin/data/admin/ip_whitelist

cPanel و WHM

بخش IP Blocker در cPanel فقط IPهایی را نشان می‌دهد که صاحب هاست دستی بسته است. بلاک ناشی از رمز اشتباه معمولاً در cPHulk یا فایروال سرور ثبت می‌شود و باید از WHM برداشته شود: مسیر Security Center و سپس cPHulk Brute Force Protection. از SSH نیز می‌توانید با دسترسی root از این دستورها استفاده کنید:

/usr/local/cpanel/scripts/hulk-unban-ip 203.0.113.10
whmapi1 flush_cphulk_login_history_for_ips ip=203.0.113.10

برای جلوگیری از تکرار، تنظیمات امنیتی WHM را هم مرور کنید.

فایروال CSF

csf -g 203.0.113.10
csf -dr 203.0.113.10
csf -tr 203.0.113.10
csf -a 203.0.113.10

به‌ترتیب: جست‌وجوی IP در قوانین، حذف از فهرست مسدود دائمی، حذف از فهرست مسدود موقت و اضافه کردن به فهرست مجاز.

Fail2ban

fail2ban-client status sshd
fail2ban-client set sshd unbanip 203.0.113.10

چطور احتمال مسدود شدن را کم کنیم؟

• • رمزهای قوی بگذارید و ورود دومرحله‌ای را فعال کنید.

• • بعد از تغییر رمز، آن را در نرم‌افزار ایمیل، FTP و اسکریپت‌ها هم عوض کنید.

• • سیستم‌عامل، CMS و افزونه‌ها را به‌روز نگه دارید تا سرور برای حمله به دیگران استفاده نشود.

• • ترافیک خروجی سرور را زیر نظر بگیرید. افزایش ناگهانی آن معمولاً نشانه‌ی آلودگی است.

• • از اطلاعات مهم نسخه‌ی پشتیبان خارج از سرور داشته باشید.

• • سرور را فقط برای کاربری مجاز استفاده کنید و تاریخ سررسید فاکتورها را زیر نظر داشته باشید.

سوالات متداول

چرا آی‌پی سرور خارجی من از ایران باز نمی‌شود ولی سایت‌های چک پینگ آن را سالم نشان می‌دهند؟

در بیشتر موارد آی‌پی از سمت شرکت زیرساخت محدود شده است. سرور و دیتاسنتر مشکلی ندارند و راه عملی، تعویض آی‌پی سرور است.

آیا دیتاسنتر یا سرویس‌دهنده می‌تواند محدودیت شرکت زیرساخت را بردارد؟

خیر. این محدودیت خارج از شبکه‌ی دیتاسنتر و سرویس‌دهنده اعمال می‌شود و تنها راه‌حل، گرفتن آی‌پی جدید برای سرور است.

آیا آی‌پی جدید حتماً سالم است؟

خیر. هیچ تضمینی نیست که آی‌پی جدید از قبل محدود نشده باشد. به همین دلیل بهتر است بعد از تعویض، دسترسی را از داخل و خارج ایران تست کنید.

چند بار می‌توانم آی‌پی سرور مجازی را عوض کنم؟

تعداد درخواست تعویض آی‌پی محدود است و سقف آن به قوانین فعلی سرویس‌دهنده بستگی دارد، حتی در لوکیشن‌هایی که تعویض خودکار انجام می‌شود.

اگر سرور فقط از داخل ایران باز شود یعنی چه؟

این حالت معمولاً نشانه‌ی ایران‌اکسس شدن آی‌پی است. وقتی از خارج شبکه به آی‌پی حمله‌ی دیداس می‌شود، دیتاسنتر ایرانی ممکن است آن را فقط برای داخل ایران باز بگذارد.

پینگ نمی‌گیرم؛ یعنی آی‌پی مسدود شده است؟

نه لزوماً. ممکن است پاسخ به پکت پینگ روی سرور غیرفعال باشد. وضعیت یک پورت باز مانند 22 یا 443 را هم بررسی کنید.

اصلاحات فنی نسبت به مقاله اصلی

• • مسیر direcadmin غلط املایی بود و به /usr/local/directadmin اصلاح شد.

• • بخش IP Blocker در cPanel برای بلاک‌های ناشی از رمز اشتباه کافی نیست؛ روش cPHulk در WHM و فرمان‌های SSH اضافه شد.

• • خطای 403 Forbidden نشانه‌ی عمومی بلاک فایروال نیست؛ بلاک فایروال معمولاً Timeout می‌دهد.

• • دستور curl برای پیدا کردن IP باید روی سیستم کاربر اجرا شود؛ روی سرور، IP خود سرور را نشان می‌دهد.

• • این ادعا که هاستینگ فقط با دستور دیتاسنتر سرویس را می‌بندد نادرست بود؛ بدهی و تخلف فنی هم علت تعلیق‌اند.

• • راهنمای پنل اختصاصی یک شرکت دیگر و ابزار WP Quick Fix حذف شد، چون برای همه‌ی سرویس‌ها کاربرد ندارند.

• • ادعای از بین رفتن کامل بلاک تصادفی با IPv6 حذف شد؛ IPv6 خطر بلاک‌شدن را از بین نمی‌برد.

• • IP کلاینت و IP سرور از هم جدا شدند و طرف اعمال‌کننده‌ی مسدودی برای هر حالت مشخص شد.